Gemeenteraadscoalities: van plan naar financieel onder controle

De column van Eric in CM

De gemeenteraadsverkiezingen zijn achter de rug. De politieke partijen die de komende vier jaar met ‘hun’ gemeente gaan besturen zijn bekend. Sterker nog, de verschillende fracties zitten nu aan tafel om een coalitie te smeden. Overleggen, discussiëren, bondjes maken, zo wordt langzamerhand duidelijk wat je met elkaar wil realiseren de komende vier jaar.

Dit zal de ene gemeente meer tijd kosten dan de andere. Maar is het coalitieprogramma eenmaal ‘in elkaar getimmerd’, dan volgt de volgende uitdaging: het concretiseren van al die prachtige plannen in een programmaplan – verplicht voor gemeenten – met de duidelijke formulering van maatschappelijke effecten en de te bereiken doelstellingen. Het is best moeilijk om concreet aan te geven wat je wilt bereiken. Daar komt bovenop dat in dat programmaplan ook moet komen te staan wat al die voorgenomen plannen gaan kosten en hoe je financiële ruimte vrijmaakt. Ofwel, er moet een juiste verbinding zijn tussen de maatschappelijke effecten, de doelstellingen en de beschikbare middelen. Heel belangrijk want pas dan kun je als gemeente de afweging maken wat je wilt en kunt realiseren in een tijdsbestek van vier jaar. Zo krijgt ook de financial duidelijkheid waar het geld aan wordt besteed.

De vertaalslag van coalitieprogramma naar programmaplan is soms lastig voor gemeenteraden. Meer dan lastig eigenlijk, het is een enorme uitdaging. Begrijpelijk vanuit de rol van politici gezien, het is pittige materie die je er als coalitie niet zo maar ‘even bij doet’. Maar uiteindelijk moet wat bedacht is concreet worden gemaakt en betaalbaar zijn, het is dan ook belangrijk om er als gemeenteraad en beleids- en financiële professionals energie in te stoppen.

Het is dus van belang om bij de opstelling van het programmaplan samen stappen te zetten om tot een goed inzicht te komen in de maatschappelijke effecten van de programma’s, de doelstellingen en de financiële mogelijkheden. Voor wat betreft de financiering leert de ervaring dat gemeenten in het verleden maatregelen hebben getroffen om financiële middelen vrij te spelen. Echter, het is altijd goed nog een keer kritisch te kijken naar de uitgaven. Als dat gekoppeld wordt aan het programmaplan laat je als coalitie aan de raad zien ook aandacht te hebben voor de financiering van het coalitieprogramma De financial speelt ook hierin weer een belangrijke rol. Gemeenten stellen hun prioriteiten en gaan zo zelf financieel herijken. Op deze wijze wordt een duidelijke relatie gelegd tussen het coalitieprogramma en de betaalbaarheid op basis van een financiële doorlichting.

Als je niet concretiseert wat de plannen inhouden, wat ze kosten en hoe dat betaald moet worden, heb je daar als coalitie vier jaar lang last van, ook financieel omdat je niet weet waar het geld aan wordt uitgegeven. Dan schiet het alle kanten op en heb je geen controle. Dus financiële grip houden op wat je afspreekt, is enorm belangrijk.

Dit artikel is verschenen in cm:3 2018.


Eric RoelsSectormanager en adviseur Overheden



Ook interessant

Werken vanuit talent en bezieling

ARTIKEL | Eric Roels | Binnenlands Bestuur Uit onderzoek blijkt dat negen op de tien mensen niet iedere dag hun talenten inz...

Lees verder

Wat bepaalt het succes van een succesvolle strategie implementatie?

Wat bepaalt het succes van een succesvolle strategie implementatie? Welke relatie hebben proces, inhoud en context hierbij? M...

Lees verder

Binnenlands Bestuur - Grip op gemeentelijke samenwerking

Gemeentelijke samenwerkingsverbanden zijn er om de efficiency te vergroten en een betere dienstverlening aan de inwoners te b...

Lees verder

Grip op gemeentelijke samenwerking

Raadsleden worstelen met de problematiek van samenwerking omdat die wordt gezien als een bedreiging voor de lokale democratie...

Lees verder

Verdieping - Grip op gemeentelijke samenwerking

1. De centrale vraagstelling Centraal staat de vraag: Hoe zorgen we bij het aangaan en/of het continueren van gemeentelijk...

Lees verder

Gemeenteraadscoalities: van plan naar financieel onder controle

De column van Eric in CM De gemeenteraadsverkiezingen zijn achter de rug. De politieke partijen die de komende vier jaar met...

Lees verder

De maartcirculaire 2018

De maartcirculaire 2018 is dinsdag jl. beschikbaar gesteld. Deze additieve circulaire staat geheel in het teken van de financ...

Lees verder

Eric Roels versterkt sector Public

Nieuwe Hofmeier Sinds januari 2018 is Eric Roels bij in dienst bij Hofmeier. Eric heeft jarenlange ervaring binnen de gemeen...

Lees verder

E-facturatie: bent u op tijd gereed?

De overheid digitaliseert met de Digitale Agenda 2020 in de hand. Vanaf 18 april 2019 zijn alle (semi) overheidsorganisaties ...

Lees verder

Verdieping - E-facturatie: bent u op tijd gereed?

De overheid digitaliseert met de Digitale Agenda 2020 in de hand. Zo zijn alle (semi-) overheidsorganisaties vanaf 18 april 2...

Lees verder

Onze belofte: Uw coalitie-uitdagingen financieel direct onder controle

2018 belooft een vernieuwend jaar te worden voor uw gemeente met de daarbij behorende uitdagingen. Aan de vooravond van de ve...

Lees verder

Verdieping - Onze belofte: Uw coalitie-uitdagingen financieel direct onder controle!

Aan de vooravond van de verkiezingen weet u dat de ambities van de nieuwe coalitie van invloed zijn op uw programmaplan en -...

Lees verder

Young Professionals en de lokale overheid: boeien en binden

Naar verwachting zullen dit jaar ruim één op de zes gemeenteambtenaren met pensioen gaan. De uitstroom van ambtenaren zal d...

Lees verder

De omslag van financiële naar business controller

De context Wil je als financieel professional en controller kunnen overleven dan is het kennen en begrijpen van de context ...

Lees verder

Grip op het sociale domein

De beweging in het sociaal domein met als resultaat een betere zorg en lagere administratieve lasten De beweging Het gaat ...

Lees verder